|
Einar Ólafsson |
Veljum öðruvísi veröld |
Bandaríkin og NATO brjóta gegn
NPT-sáttmálanum
|
|
|
eftir Einar Ólafsson |
|
|
|
Birtist á Friðarvefnum 21. maí
2006 Í febrúar 2005 kom út á
vegum Natural Resources Defense Council (NRDC)
ritið Bandaríkin hafa nú 480 kjarnorkusprengjur í átta herstöðvum í sex
Evrópulöndum: Belgíu, Þýskalandi, Ítalíu, Hollandi, Tyrklandi og Bretlandi.
Þessar 480 sprengjur eru restin af gífurlegu kjarnorkuvopnabúri í Evrópu á
kaldastríðsárunum sem náði hámarki árið 1970 en 1973 höfðu Bandaríkin 7300
kjarnorkusprengjur í Evrópu.. Sovétríkin voru þá með kjarnorkuvopn í
Austur-Evrópu, en þau hafa öll verið fjarlægð. Um 1985 fór verulega að draga
úr þessum kjarnorkuvígbúnaði og 1991 ákváðu Bandaríkin með samþykki NATO að
fjarlægja kjarnorkuvopnin að mestu, en 480 sprengjur voru sem sagt skildar
eftir. Núna eru Bandaríkin eina kjarnorkuveldið sem hefur kjarnorkuvopn í öðrum
löndum. Ætlunin er að beita þessum 480 kjarnorkusprengjum í samræmi við
kjarnorkuvopnaáætlanir NATO gegn skotmörkum í Rússlandi eða Mið-Austurlöndum.
Í skýrslunni kemur fram hversu margar bandarískar kjarnorkusprengjur eru
eyrnarmerktar kjanorkuvopnalausum NATO-löndum til notkunar. Á stríðstímum
yrðu allt að 180 af þessum 480 sprengjum afhentar Belgíu, Þýskalandi, Ítalíu,
Hollandi og Tyrklandi til notkunar fyrir flugheri þessara landa. Ekkert annað
kjarnorkuveldi eða hernaðarbandalag hefur kjarnorkuvopn eyrnamerkt
kjarnorkuvopnalausum löndum. Þó að Bandaríkin hafi full yfirráð yfir þessum sprengjum á friðartímum,
þá er þessi staða kjarnorkuvopnalausu NATO-ríkjanna sem hálfgildings
kjarnorkuríki brot á NPT-samningnum um að hefta útbreiðslu
kjarnorkuvopna. Bandaríkin
og NATO halda því fram að svo sé ekki af því að Bandaríkin hafi yfirráð yfir
vopnunum. En kjarnorkuvopnalausu ríkin eru engan veginn óvirk hvað þetta
varðar á friðartímum þar sem herflugmenn þeirra æfa kjarnorkuárásir og
flugvélar eru tilbúnar til að taka við kjarnorkuvopnum ef nauðsyn krefur. Og
með því að veita kjarnorkuvopnalausum ríkjum þann búnað sem þarf til að beita
kjarnorkuvopnum ef þess verður þörf eru Bandaríkin og Evrópa að brjóta gegn
þeim viðmiðum sem þau sjálf hafa sett um bann við útbreiðslu kjarnorkuvopna í
deilum sínum við ríki eins og Íran og Norður-Kóreu. Þá kemur fram í skýrslunni að Bandaríkin hafa verið að endurbæta svokallaðar
B61 kjarnorkusprengjur í Evrópu á síðastliðnum 5 árum. Árið 1994 gerði Bandaríkjaher ráðstafanir til hægt yrði að beita
kjarnorkuvopnum í Evrópu utan ábyrgðarsvæðis Evrópuherstjórnar Bandaríkjahers
(EUCOM), sem þýðir ábyrgðin flyst yfir CENTCOM, en undir það heyra
Mið-Austurlönd, Austur-Afríka og Mið-Asía, þar á meðal Íran og Sýrland. Ekki
er ljóst hvort þjóðþing NATO-ríkjanna vissu af þessum ráðstöfunum til að
beina kjarnorkuvopnum í Evrópu að og hugsanlega skjóta á Mið-Austurlönd. Niðurstaða skýrslunnar er að þessi kjarnorkuvopnastefna Bandaríkjanna og
NATO feli í sér brot á NPT-sáttmálanum, geri andóf Bandaríkjanna og Evrópu
gegn hugsanlegum tilraunum kjarnorkuvopnalausra ríkja til að koma sér upp
kjarnorkuvopnum ótrúverðugt og hamli frekari kjarnorkuafvopnun. |
|
|