|
Einar Ólafsson |
Veljum öðruvísi
veröld |
Félagslega og vistfræðilega sjálfbært landbúnaðarkerfi
|
|
|
eftir Einar Ólafsson |
|
|
|
Smugan 2. september 2011 Ég hef að
undanförnu orðið var við umræður um íslenska landbúnaðarkerfið, einkum með tilliti
til innflutnings (og útflutnings) íslensks kjöts og annarra landbúnaðarvara. 29. ágúst
flutti Vandana Shiva fyrirlestur í Háskólabíói og var hann svo fjölsóttur að
ekki einasta var hvert sæti skipað heldur einnig hver blettur á göngum
salarins. Þá gaf forlagið Salka út í íslenskri þýðingu tvær
stefnuyfirlýsingar Alþjóðanefndarinnar um framtíð matvæla og landbúnaðar sem
unnar voru undir undir forystu Vandönu Shiva. Í fyrri yfirlýsingunni, Stefnuyfirlýsingu um framtíð matvæla,
er kaflinn „Leiðir til að skapa landbúnaðar- og matvælakerfi sem er
félagslega og vistfræðilega sjálfbært“. Ég vona að útgefandinn og þýðandinn,
Jóhann Páll Jóhannsson, fyrirgefi mér þótt ég birti hér sautjánda lið þessa
kafla, en þar er að mínu viti í hnotskurn það sem mestu máli skiptir þegar
rætt er um landbúnaðarkerfi og verslun með landbúnaðarvörur: Hnattræn skriffinnskubákn hafa markvisst grafið undan og jafnvel bannað þær aðferðir sem þjóðir beita til að auka efnahagslegt sjálfstæði sitt, til dæmis tollvernd og innflutningskvóta. Slíkar aðferðir skulu teknar upp að nýju svo unnt sé að byggja aftur upp innlenda framleiðslu og tryggja matvælaöryggi til langs tíma. Regla grenndarlýðræðisins skal höfð í heiðri. Hvenær sem heimabændur geta framleitt vörur úr innlendum auðlindum til innlendrar neyslu, ættu allar reglur og öll aðstoð að hygla þeim kosti. Auðvitað verður áfram stunduð verslun, en hún ætti fyrst og fremst að takmarkast við nauðsynlegar vörur sem ekki er unnt að framleiða innanlands og ófáanlegar vörur sem sérstaklega er óskað eftir. Viðskipti milli fjarlægra landa ættu ætíð að standa til boða en ekki að vera megintakmark kerfisins. Nauðsynlegt er að draga stórlega úr slíkum viðskiptum og ekki síst að stytta vegalengdirnar milli matvælaframleiðenda og neytenda (fæðukílómetraranir). Þannig má lágmarka félagslegan og vistfræðilegan skaða. |
|
|